Tại cuộc thi Nghiên cứu khoa học -kỹ thuật cấp thành phố dành cho học sinh trung học, năm học 2025-2026 của TP. Hà Nội, thầy và trò trường THCS Linh Đàm đã xuất sắc giành giải Tư với đề tài "Nghiên cứu chế tạo vật liệu hấp phụ dầu từ bã mía". Dự án gây ấn tượng bởi tính ứng dụng thực tiễn, tinh thần sáng tạo và thông điệp bảo vệ môi trường từ những nguyên liệu bình dị của đời sống.
Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp thành phố dành cho học sinh cấp trung học là một sự kiện thường niên do Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức, nhằm khuyến khích các em học sinh nghiên cứu khoa học, vận dụng kiến thức đã học để giải quyết các vấn đề thực tiễn.
Vượt qua vòng thi cấp cơ sở, sản phẩm nghiên cứu khoa học- kỹ thuật của trường THCS Linh Đàm với đề tài "Nghiên cứu chế tạo vật liệu hấp phụ dầu từ bã mía" đã đại diện cho phường Hoàng Liệt tham dự cuộc thi cấp thành phố Hà Nội, năm hoc 2025-2026. Dự án được thực hiện bởi hai em học sinh tài năng lớp 9A1 là Phạm Quỳnh Anh và Nguyễn Quang Huy, dưới sự hướng dẫn của cô giáo Thạch Minh Giang.
Theo chia sẻ của nhóm tác giả, ý tưởng không bắt đầu từ phòng thí nghiệm hiện đại, mà từ chính căn bếp của gia đình. Dầu mỡ thừa sau bữa ăn, nếu không được xử lý đúng cách, dễ dàng bám dính, gây tắc nghẽn đường ống nước thải- một vấn đề quen thuộc nhưng ít khi được nhìn nhận dưới góc độ nghiên cứu. Song song với đó là hình ảnh những bã mía chất thành đống trên những con phố. Một bên là nguồn phế phẩm nông nghiệp dồi dào, một bên là bài toán ô nhiễm sinh hoạt. Sự gặp gỡ của hai thực tế ấy đã thắp lên trong các em hoc sinh một suy nghĩ giản dị mà táo bạo: "Liệu bã mía có thể trở thành vật liệu giữ lại dầu mỡ ?".
Và rồi từ câu hỏi mang tính tư duy khoa học, với niềm đam mê nghiên cứu và hơn cả là tình yêu với môi trường thiên nhiên đã thúc đẩy các em đi tìm câu trả lời. Dưới sự hướng dẫn tận tâm của cô Minh Giang, Quỳnh Anh và Quang Huy bước vào hành trình tìm hiểu bản chất khoa học của vật liệu. Các em phát hiện bã mía chứa cellulose, hemicellulose và lignin- những hợp chất hữu cơ có thể tạo nên cấu trúc xốp, diện tích bề mặt lớn sau khi xử lý, rất phù hợp cho quá trình hấp phụ dầu mỡ. Những thí nghiệm được thực hiện tỉ mỉ: đo khả năng thấm hút, quan sát tốc độ hấp phụ, so sánh hiệu quả trong môi trường nước có dầu. Trong không gian phòng thực hành còn đơn sơ, các em được làm quen với các khái niệm tưởng chừng như xa vời: vật liệu sinh học, cấu trúc mao quản, cơ thể hấp phụ bề mặt.
(Một số hình ảnh trong quá trình thực hiện đề tài nghiên cứu)
Khép lại hành trình tại cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp thành phố, giải Tư đã gọi tên trường THCS Linh Đàm. Hơn cả một giải thưởng, hành trình ấy đã giúp học sinh được trải nghiệm trọn vẹn quy trình nghiên cứu khoa học, các em được tập tư duy như những nhà nghiên cứu thực thụ: biết quan sát đời sống, đặt giả thuyết, thử nghiệm, thất bại và điều chỉnh. Từ đó khơi dậy đam mê nghiên cứu khoa học, rèn luyện tư duy sáng tạo và năng lực giải quyết vấn đề cho các em. Cũng từ sân chơi trí tuệ này, các em nhận ra rằng khoa học không còn là những khái niệm khô khan trên trang sách mà trở thành công cụ để các em góp phần giải quyết vấn đề của chính cuộc sống quanh mình.
(Phần thưởng xứng đáng cho sáng tạo xanh và sự nỗ lực bền bỉ của thầy và trò)
Tham gia cuộc thi với quy mô lớn, các em đã minh chứng cho niềm đam mê khám phá, tư duy đổi mới và bản lĩnh tự tin của tuổi trẻ THCS Linh Đàm. Và từ những phòng thí nghiệm còn đơn sơ hôm nay, những hạt mầm đam mê khoa học đang đươc gieo xuống, lặng lẽ mà bền bỉ, hứa hẹn một thế hệ học sinh biết nghĩ khác, làm mới và hành động vì một môi trường sống tốt đẹp hơn./